Pennard – zamek

Historia

   W 1107 roku władzę na półwyspie Gower otrzymał od króla Henryka I normański możny Henry de Beaumont, earl Warwick. W tym okresie Walia składała się z niezależnych księstw i królestw, często toczących ze sobą wojny. Jako że nie było centralnie koordynowanej normańskiej inwazji na Walię, magnaci tacy jak Henry de Beaumont, zachęcani byli do zdobywania przygranicznych ziem na własną rękę. Strategia ta wymagała dużej liczby zamków, aby stłumić opór i wzmocnić rządy na nowo podbitych terytoriach. Jednym z co najmniej siedmiu jakie wówczas wzniesiono na półwyspie był zamek Henryka de Beaumont w Pennard.
   W 1203 roku władza nad Gower została przyznana przez króla Jana rodzinie de Braose. Jeden z jej członków, William de Braose, pod koniec XIII wieku dokonał przebudowy zamku na budowlę murowaną w kamieniu. Być może przyczynił się do tego spór jaki prowadził wówczas William z Johnem de Monmouth, biskupem Llandaff i chęć wzmocnienia swojej pozycji.
   W 1320 roku król Edward II, namówiony przez swego faworyta Hugona Despensera Młodszego, skonfiskował zamek i oskarżył Williama o przyznanie zamku swojemu zięciowi, Johnowi de Mowbray, bez pozwolenia królewskiego. Despenser został mianowany królewskim strażnikiem zamku, ale po tym, jak upadły rządy Edwarda II, Pennard zostało przywrócone prawowitym właścicielom, a następnie przekazany rodzinie Beauchamp. W okresie tym zamek zaczął jednak ciężko odczuwać siłę piachu nawiewanego od strony przybrzeżnych wydm. Erodował on mury zamkowe, uniemożliwiał rolnictwo i utrudniał życie. To spowodowało porzucenie zamku i pobliskiej osady w pierwszej połowie XVI wieku.

Architektura

   Pierwotny zamek składał się z pierścienia wałów ziemnych zwieńczonych drewnianą palisadą, otaczającą dziedziniec na którym wzniesiono ​​małą, kamienną aulę (hall). Budynek ten miał w planie kształt prostokąta i wymiary 18,6 na 7,6 metra. Naturalne, silne warunki obronne zapewniały klify po stronie północnej i zachodniej. Opadały one ku meandrującej rzece Pennard Pill, która na południowy – zachód od zamku wpadała do zatoki Three Cliffs.
   Pod koniec XIII wieku z miejscowego wapienia i piaskowca wzniesiono nowe mury obronne, które skopiowały wcześniejszy, drewniano – ziemny obwód, wydzielając z grubsza owalny dziedzniec o wymiarach 33 x 27 metrów. Mur miał 1,2 metra grubości, około 8 metrów wysokości w części wschodniej (około 5 metrów wysokości po bezpieczniejszej stronie zachodniej) i zwieńczony był krenelażem. W tym czasie dodano także po stronie wschodniej bramę, składającą się z dwóch podkowiastych baszt flankujących położony pośrodku przejazd o szerokości 2,4 metra. Był on poprzedzony suchą fosą i mostem zwodzonym, a także zamykany broną. Baszty bramne miały około 11 metrów wysokości, 4,5 metra szerokości i 6,4 metra długości. Wejście do pomieszczeń na piętrze bramy prowadziło z tyłu baszt, po drewnianych, zewnętrznych schodach. Po stronie północno – zachodniej obwód obronny wzmacniała mała półokrągła wieżyczka latrynowa obok której znajdował się niewielki wykusz.
   W okresie późnego średniowiecza w zachodniej części zamku wzniesiona została czworoboczna w planie wieża.
Była ona w całości wysunięta przed obwód murów, posiadała dwie kondygnacje i pełniła funkcje mieszkalne.

Stan obecny

   Do czasów współczesnych zachowały się fragmenty zrujnowanego muru obronnego, głównie w północnej części obwodu oraz krotki fragment po stronie południowej. Przetrwały także dwie wieże zachodnie, pobliski wykusz przy kurtynie północnej oraz zewnętrzna ściana dwubasztowej bramy wraz z reliktami murów północnej baszty bramnej. Wstęp na teren ruin jest wolny.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Kenyon J., The medieval castles of Wales, Cardiff 2010.
Lindsay E., The castles of Wales, London 1998.
Salter M., The castles of Gwent, Glamorgan & Gower, Malvern 2002.

Strona internetowa castlesfortsbattles.co.uk, Pennard castle.