Neath – opactwo

Historia

    Opactwo w Neath zostało założone w 1130 roku dla wspólnoty mnichów z Savigny w północnej Francji z fundacji normańskiego możnego Ryszarda de Grenville. Już w 1147 roku opactwo zostało wchłonięte do szybko rozwijającego się zakonu cystersów. Pod koniec XII wieku ukończono budowę kamiennego kościoła i towarzyszących mu budynków klasztornych, lecz od początku lat dwudziestych XIII wieku mnisi, pod patronatem Roberta de Clare, zaczęli rozbudowywać i przebudowywać te wczesne budowle. Było to po części spowodowane zniszczeniami zadanymi przez wielokrotne walijskie najazdy. Nowy kościół klasztorny został oddany do użytku pod koniec XIII wieku.
    Opactwo uniknęło pierwszej fali kasacji klasztorów w 1535 roku, jednak cztery lata później opat Leyshon Thomas został zmuszony do rozwiązania konwentu i oddania klasztoru Koronie. Budynki zostały wówczas przemienione w renesansową rezydencję z nowym domem mieszkalnym na południowo – wschodnim krańcu byłego kompleksu klasztornego. Rezydencja była w posiadaniu Richarda Williamsa, a następnie Sir Johna Herberta. Została opuszczona na początku XVIII wieku i szybko popadła w ruinę.

Architektura

    Opactwo składało się z kościoła i położonych na południe od niego zabudowań klasztornych. Świątynia była typową budowlą cysterską: tójnawową bazyliką na planie krzyża z wieżą na przecięciu naw i prezbiterium zakończonym prostą ścianą. Do nawy południowej przylegał otoczony krużgankami wirydarz. Po jego zachodniej stronie znajdowało się podłużne, prostokątne, dwupiętrowe skrzydło przeznaczone dla braci świeckich. W jego północnej części znajdował się pokój wspólny, a w południowej refektarz. Budynek ten dostępny był od zachodu, przez XIV-wieczny kwadratowy przedsionek wysunięty przez lico murów. Całość była otoczona przyporami, pomiędzy którymi umieszczono ostrołukowe, gotyckie okna. Po południowej stronie klasztoru znajdowała się kwadratowa w planie kuchnia, następnie refektarz mnichów i dalej mniejsze ogrzewane pomieszczenie. Wschodnie skrzydło klasztorne przylegało bezpośrednio do południowego transeptu kościoła. Był to podłużny, prostokątny budynek w którym od północy znajdowała się zakrystia, kapitularz ze sklepieniem wspartym na czterech filarach, pomieszczenie audiencyjne z dwoma filarami oraz dwunawowe dormitorium. Z korytarza umieszczonego przed sypialniami można było przejść do najbardziej na wschód wysuniętego budynku, w którym między innymi znajdowały się latryny.

Stan obecny

    Klasztor zachował się w formie trwałej ruiny z dość czytelnym układem całego założenia. W najlepszym stanie zachowało się klasztorne skrzydło zachodnie z przetrwałymi filarami podtrzymującymi sklepienie krzyżowo – żebrowe. W relatywnie dobrym stanie są także pozostałości części południowo – wschodniej, jednak została ona gruntownie przebudowana w XVI wieku na renesansową rezydencję mieszkalną.

jeśli zwiedziłeś  powyższy zabytek, oceń:
[rate]

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego