Llansteffan – zamek

Historia

    Normanowie przybyli do południowo-zachodniej Walii pod koniec XI  wieku. Wówczas to Roger de Montgomery, earl of Shrewsbury przejął Pembrokeshire, a Henryk de Beaumont, earl of Warwick podbił półwysep Gower. W ciągu kolejnych dziesięcioleci Normanowie rozszerzali swoje terytorium i zabezpieczali nowe nabytki poprzez budowę zamków w kluczowych punktach. Zbudowany około 1112 roku zamek Llansteffan był jedną z tych nowych warowni, wzniesioną w celu zabezpieczenia ujścia rzeki Towy. Nie wiadomo kto dokładnie wybudował pierwszy zamek w Llansteffan, lecz w 1136 roku budowla była własnością rodziny Camville. Pierwsza zachowana wzmianka źródłowa o zamku pochodzi z 1146 roku, kiedy to został zajęty przez Maredudda ap Gruffydda. Próba odzyskania go jeszcze w tym samym roku nie powiodła się. Odbity został przez Normanów dopiero w 1158 roku i powrócił w ręce rodu Camville. Po 1192 roku zaczęli oni przebudowę zamku na murowany, jednak obrona nie była jeszcze zbyt silna w 1215 roku, gdyż Llansteffan został zdobyty przez Llywelyna ab Iorwertha. W walijskich rękach pozostał do 1223 roku, kiedy to ród Camville odzyskał warownię i kontynuował dalszą rozbudowę.
    W 1338  roku męska linia rodu Camville zakończyła się i Llansteffan w drodze małżeństwa przeszedł w ręce Roberta Penreesa, potężnego magnata z rozległymi ziemiami w Gower, skupionymi wokół zamku Penrice. Jego rodzina była właścicielem zamku w 1405 roku, gdy został zaatakowany i na krótko przejęty podczas walijskiego buntu Owaina Glyndŵra. Wrócił do rąk angielskich już w następnym roku, a później w XV wieku został przejęty przez Koronę. Król Henryk VII podarował go swojemu wujowi, Jasperowi Tudorowi, w 1495 roku, który co prawda dokonał pewnych modyfikacji przy zewnętrznej bramie, ale w XVI wieku zamek został zaniedbany i popadł w ruinę.

Architektura

    Zamek zajmował wschodni kraniec wzgórza o stromym południowym zboczu. Jego pierwotna budowla przybrała postać drewniano – ziemnego pierścienia obwarowań. Budowa murowanych obwarowań rozpoczęła się pod koniec XII wieku. Wzniesiono wówczas mur obronny o planie w formie wieloboku z łagodnie zakręcającymi narożnikami, który wydzielał wewnętrzny dziedziniec. Na początku XIII wieku mur ten został wzmocniony cylindryczną wieżą obronną i czworoboczną wieżą bramną. Brama posiadała bronę i dwa pomieszczenia na piętrze.
    W drugiej połowie XIII wieku przebudowano na murowane podzamcze, którego mur obronny wyznaczał po wschodniej stronie rozległy dolny dziedziniec. Wzmacniały go dwie półokrągłe wieże po stronie północnej, pomiędzy którymi wzniesiono potężną bramę w postaci dwóch baszt flankujących przejazd pomiędzy nimi. Posiadała ona od strony wewnętrznej dwie wieżyczki komunikacyjne (jedna prowadziła do latryn, a druga na piętro i blanki), dwa pomieszczenia dla straży w przyziemiu po obu stronach przejazdu, dwie brony i górne otwory strzelcze, tzw. mordownie. Pierwsze i drugie piętro posiadało po dwa pomieszczenia ogrzewane kominkami. Brama była bardzo podobna do bramy w zamku Caerphilly. W XV wieku jej przejazd bramny został zamurowany w celu uzyskania większej ilości pomieszczeń mieszkalnych, a nową bramę przepruto zaraz obok, po wschodniej stronie.
    Półokrągła wieża północno – wschodnia była podpiwniczona. Wejście do wieży znajdowało się na poziomie pierwszego piętra, gdzie znajdowała się komnata ze schodami prowadzącymi na drugą kondygnację. Ponieważ oba pomieszczenia posiadały kominki i latrynę, wieża ta musiała zapewniać dodatkowe pomieszczenia mieszkalne dla pana zamku.
     Pomiędzy wieżą północno – wschodnią a wschodnim narożnikiem zamku dolnego w XV wieku znajdowała się podłużna stodoła. Być może powstała ona na miejscu wcześniejszej wielkiej sali (great hall). W tym wypadku wschodni, wzmocniony narożnik wyposażony w latryny, stanowiłby część większego kompleksu reprezentacyjnego.
    Mniejsza półokrągła wieża północno – zachodnia posiadała w przyziemiu otwory strzelcze, lecz piętro z kominkiem i latryną zapewne służyło także celom mieszkalnym.

Stan obecny

    Zamek przetrwał do czasów współczesnych w postaci trwałej ruiny. Obwód murów obronnych zachował się na większej długości, szczególnie od strony północnej, wschodniej i zachodniej. Z zamku górnego widoczna jest wieża bramna, z wieży cylindrycznej pozostały jedynie fundamenty. Bardzo dobrze zachował się zamek dolny z bramą zewnętrzną, wieżą północno – wschodnią, ruinami wieży północno – zachodniej, stodoły i narożnika wschodniego.

jeśli zwiedziłeś  powyższy zabytek, oceń:
[rate]

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego