Cascob – kościół św Michała

Historia

   Kościół św. Michała wzniesiony został w XIII wieku, być może na miejscu prehistorycznego kopca grobowego, choć według innych teorii pagórek utworzony został w XIV wieku, gdy zawaleniu uległa górna część wieży, której gruz u podstawy budowli z czasem porósł trawą i zmieszał się z ziemią. Z pewnością kościół uległ w XV wieku przebudowie i w formie późnogotyckiej dotrwał do czasów renowacji z końca XIX wieku.

Architektura

   Kościół św. Michała w okresie późnego średniowiecza posiadał typowy układ dla wiejskich świątyń tego regionu, składając się z jednonawowego korpusu na rzucie wydłużonego prostokąta, węższego i krótkiego prezbiterium na planie czworoboku, wieży po stronie zachodniej i kruchty o mieszanej drewniano – murowanej konstrukcji, dostawionej przed południowym wejściem do nawy. Tym co wyróżniało kościół było usytuowanie wieży pośrodku niewielkiego kopca, prawdopodobnie będącego efektem zawalenia w nieznanym okresie górnej partii wieży. Wyjaśniałoby to jej niską i przysadzistą konstrukcję, później uzupełnioną szachulcową nadbudową.
   Pierwotnie wnętrze kościoła doświetlały bardzo wąskie otwory okienne, prawie szczeliny, które w okresie gotyku poszerzano, wydłużano i zwieńczano trójliściami. Prezbiterium od nawy tradycyjnie oddzielone było drewnianą przegrodą lektorium, zaopatrzoną u góry w balkon, czy też rodzaj galerii. Obie główne części kościoła zwieńczone były otwartą więźbą dachową z półkoliście wyprofilowanymi jętkami, nad którymi zastrzały ozdobiono obustronnymi wcięciami.

Stan obecny

   Kościół jest dziś malowniczą budowlą, nie zniekształconą zbyt mocno przez nowożytne renowacje i modernizacje. Wymianie uległa jedynie część okien (południowe i wschodnie w prezbiterium), zachowały się jednak pierwotne otwory w północnej ścianie nawy i prezbiterium, oraz w południowej ścianie nawy. Wewnątrz obejrzeć można lektorium z początku XVI wieku z wciąż zachowaną balustradą górnej galerii oraz XIV-wieczną ośmioboczną chrzcielnicę. Zwraca uwagę również, co prawda odnowiona, ale jednak XV-wieczna, otwarta więźba dachowa.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Salter M., The old parish churches of Mid-Wales, Malvern 1997.
Strona internetowa britishlistedbuildings.co.uk, Church of St Michael A Grade II* Listed Building in Whitton, Powys.