Brekov – zamek

Historia

Okolice Brekova należały pod koniec XIII wieku do rycerskiego rodu Kaplony z Michałowic. Na początku XIV wieku w posiadanie tych dóbr  wszedł Piotr Peteny z którego inicjatywy prawdopodobnie wzniesiono pierwszy murowany zamek w Brekovie. Po konflikcie z królem węgierskim Karolem Robertem utracił go w 1317 roku, a władca ofiarował warownię swojemu wiernemu rycerzowi Filipowi Drugethowi. W XV wieku zamek był w posiadaniu Zapolych. W 1488 roku jego kasztelanem został Stefan Zapolya, mianowany przez króla na dowódcę wojsk strzegących północno – wschodnich granic królestwa. Po śmierci Ludwika II w bitwie pod Mochaczem w 1526 roku, szlachta węgierska wybrała królem Jana, syna Stefana Zapolyi, co doprowadziło do wojny domowej ze zwolennikami cesarza Ferdynanda Habsburga. Jego oddziały w 1558 roku zdobyły Brekov, który został wówczas poważnie uszkodzony. Odbudowy i powiększenia zamku dokonał Mikołaj Drugeth, który pod koniec XVI stulecia przeszedł na stronę Habsburgów. Gdy w 1613 roku wybuchło antyhabsburskie powstanie, zamek w toku walk doznał znacznych spustoszeń. Twierdza nie została już później odbudowana i od tego czasu zaczęła stopniowo popadać w coraz to większą ruinę. Ostatni właściciele mieszkali tu do końca XVII wieku, kiedy to zdecydowali się opuścić będącą w tragicznym stanie warownię.

Architektura

Najstarszy rdzeń zamku z końca XIII lub początku XIV wieku miał owalny plan i znajdował się na najwyższym punkcie wapiennego klifu. Do muru obronnego dodano południowo-zachodnią wieżę lub budynek. Drugi etap budowy związany z Filipem Drugethem doprowadził do postania gotyckiego pałacu zakończonego kaplicą po wschodniej stronie oraz wydzielenia drugiego dziedzińca po stronie północnej. W drugiej połowie XV wieku ukształtował się zamek średni z trzema budynkami wieżowymi od strony północnej, wschodniej i zachodniej. Wjazd umiejscowiono w kurtynie muru od strony południowo – zachodniej. W czwartym etapie zbudowano późnogotycki bastion bramny i czworokątny budynek bramny od strony zachodniej na zamku dolnym.

Stan obecny

Warownia zachowała się w postaci trwałej ruiny z częścią budynków zamku górnego osiągającą wysokość do trzeciego piętra. Udostępniony jest do zwiedzania.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Bóna M., Plaček M., Encyklopedie slovenských hradů, Praha 2007.
Wasielewski A., Zamki i zamczyska Słowacji, Białystok 2008.