Ziębice – kościół św Jerzego

Historia

   Kościół parafialny św. Jerzego powstał jako wczesnogotycka hala w latach 1265-1275. Prezbiterium dostawiono do niego w drugiej połowie XIV, a kaplicę Mariacką zbudowano w latach 1420-1423. Wtedy też powstała kaplica św. Jerzego wraz z emporą książęcą. W drugiej połowie XV stulecia przy fasadzie zachodniej postawiono dzwonnicę. W okresie 1706-1707 nastąpiło odnowienie obiektu i przebudowa sklepień. Kolejną renowację przeprowadzono w latach 1898-1900, częściowo usunięto wówczas barokowe naleciałości.

Architektura

   Pierwotny, najstarszy kościół prawdopodobnie był jednonawowy z transeptem i wydzielonym prezbiterium zamkniętym apsydą. Także ramiona transeptu zakończone były apsydami. W trzeciej ćwierci XIII wieku na miejscu starej nawy wzniesiony został dwunawowy korpus a w drugiej połowie XIV wieku późnoromańskie prezbiterium zastąpiono gotyckim.
   Kościół w swej ostatecznej formie z okresu średniowiecza w części zachodniej był dwunawowy, czteroprzęsłowy, halowy. Umieszczone od wschodu prezbiterium było trzynawowe, pseudobazylikowe, od wschodu zamknięte trójbocznie. Przy korpusie dobudowano dwie kaplice, od północy Mariacką, a od południa św. Jerzego. Kaplicę Mariacką nakrywa sklepienie gwiaździste. Od północy do kościoła przylega wysoka, czterokondygnacyjna kamienna dzwonnica, zwieńczona blankami i piramidalnym hełmem. Na zewnątrz kościół został opięty przyporami, między którymi umieszczono ostrołukowe, obustronnie rozglifione okna z maswerkami. W zachodniej elewacji widać dwie rozety oraz dwa ostrołukowe portale. Starszy północny jest wczesnogotycki i pochodzi z pierwszej połowy XIII wieku.
   We wnętrzu znajdują się dwa skrzydła ołtarzowe z początków XVI wieku, późnogotyckie tabernakulum kamienne, dwa gotyckie krucyfiksy, rzeźbiony tryptyk z początków XVI wieku, oraz kamienna ambona z 1595 roku. Na ścianach prezbiterium znajdują się freski pochodzące z XV wieku, a na ścianie wschodniej z początków XVI stulecia.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Architektura gotycka w Polsce, red. T. Mroczko i M. Arszyński, Warszawa 1995.
Pilch J, Leksykon zabytków architektury Dolnego Śląska, Warszawa 2005.
Strona internetowa ziebice.pl, Dekanat Ziębicki.
Strona internetowa zabytkowekoscioly.net, Ziębice, kościół św. Jerzego.