Tolkmicko – kościół św Jakuba

Historia

   Gotycki kościół Świętego Jakuba wzniesiony został w drugiej połowie XIV wieku na miejscu wcześniejszego, drewnianego, wzmiankowanego w dokumencie z 1344 roku, kiedy to przekazano go z całym majątkiem i dochodami Szpitalowi Świętego Ducha w Elblągu. Poświęcenia murowanej budowli dokonał w 1376 roku biskup warmiński Henryk III Sorbom, pod wezwaniem Zwycięskiego Krzyża, Najświętszej Maryi Panny oraz św. Jakuba Apostoła.
   Kościół był trzykrotnie niszczony przez wielkie pożary: w 1550 roku, 1636 roku i 1767 roku. W 1783 roku świątynia została odbudowana ze składek wiernych całej Warmii, natomiast w latach 1901-1902 została gruntownie przebudowana. Powiększono ją o transept, dwie zakrystie i nowe prezbiterium. Z lewej i prawej strony nawy transeptu wzniesiono dwie empory. Świątynia otrzymała również jednorodne wyposażenie w stylu neogotyckim.

Architektura

   Średniowieczny kościół został wzniesiony na planie prostokąta z dostawioną masywną, czworoboczną, trójkondygnacyjną wieżą. Pierwotnie miał formę budowli trójnawowej o kształcie trójprzęsłowej bazyliki, czyli posiadał nawą główną wyższą od naw bocznych. Gotycka forma świątyni była podkreślona przez ostrołukowe okna przeprute pomiędzy przyporami wzmacniającymi ściany naw bocznych. We wnętrzu, nawa główna o trzech przęsłach oddzielona została od naw bocznych czterema masywnymi, lecz stosunkowo niskimi filarami, wspierającymi ostrołuczne, profilowane arkady. Nad nimi umieszczone zostały sklepienia gwiaździste. Ich żebra sklepienne zebrano i połączono (po siedem) nad wspornikami ściennymi, nieco poniżej linii okien.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Chorostian B., Jurkiewicz-Pilska E., Kościół św. Jakuba Apostoła w Tolkmicku, Tolkmicko [b.r.w.].

Strona internetowa wikipedia.org, Kościół Świętego Jakuba Apostoła w Tolkmicku.