Pińczów – zamek

Historia

   Pierwsza wzmianka o zamku w Pińczowie pochodzi z dokumentu z 1400 roku. Między 1424 a 1428 rokiem Pińczów wraz zamkiem kupił biskup krakowski Zbigniew Oleśnicki dla swego brata Jana Głowacza. Oleśniccy w miejscu starej budowli z końca XIII wieku, wznieśli nowy zamek, którego budowa trwała 30 lat i pochłonęła znaczne sumy. Po śmierci Mikołaja Oleśnickiego, w 1586 zamek nabył biskup krakowski Piotr Myszkowski, który go odrestaurował i gruntownie przebudował. W 1727 roku zamek przeszedł w ręce rodziny Wielopolskich. Wówczas wspaniała niegdyś rezydencja podupadła, a w 1799 roku z polecenia Franciszka Wielopolskiego zaczęto rozbiórkę zamkowych murów.

Architektura

   Pierwszy zamek z końca XIII wieku powstał na nieregularnym planie, gdyż przebieg murów dostosowano do kształtu wzgórza. Jego głównym elementem była masywna cylindryczna wieża po wschodniej stronie, wpisana w obwód murów obronnych.
   Średniowieczny zamek Oleśnickich zbudowano na wzniesieniu na lewym brzegu Nidy z olbrzymich, starannie obrobionych ciosów, a w górnych partiach z cegły. Budowla powstała na planie czworoboku. Głównym założeniem był potężny, dwukondygnacyjny donżon na planie prostokąta o wymiarach 13×23 metry. Zajmował on południowo – zachodni kraniec cypla wzgórza. Bryłę budowli wzbogacały dwa narożne wykusze oraz umieszczony na osi elewacji większy wykusz, którego podstawa wzmocniona była czterema przyporami. Po przeciwnej stronie wzniesiono dwie wieże czworokątne. W sąsiedztwie większej, północno – wschodniej wieży znajdowała się brama wjazdowa z kaplicą na piętrze. Dojazd do zamku prowadził od południowego wschodu, po moście wspartym na wielkim, czworokątnym, kamiennym filarze.

Stan obecny

   Zamek nie zachował się do czasów współczesnych. Widoczne są jedynie niewielkie relikty murów i partii fundamentowych. Wstęp na teren wzgórza zamkowego jest wolny.

pokaż miejsce na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Leksykon zamków w Polsce, L.Kajzer, S.Kołodziejski, J.Salm, Warszawa 2003.
Wróblewski S., Zamki i dwory obronne województwa sandomierskiego w średniowieczu, Nowy Sącz 2006.