Niwnice – kościół św Jadwigi

Historia

   Kościół w Niwnicach (pierwotnie Bartnikach, Cunzendorf) zbudowany został w pierwszej ćwierci XIII wieku, a po raz pierwszy pojawił się w źródłach pisanych w 1300 roku. W 1517 roku miał zostać uszkodzony pożarem, po którym odrestaurowano go jeszcze w stylistyce późnogotyckiej, między innymi przekształcając większość okien. Następnie w 1551 roku od strony północnej dobudowano pomocnicze pomieszczenie, zaś w XVIII wieku zmieniono wystrój wnętrza na nowożytny. W 1534 roku budynek przejęty został przez luteran, lecz zwrócony katolikom w 1654. Ostatni poważny remont kościoła przeprowadzono w latach 1963 – 1964.

Architektura

   Mury kościoła św. Jadwigi zbudowano z kamienia łamanego, w narożnikach wzmacnianego większymi ciosami. Otrzymał on bardzo prostą formę, składającą się z prostokątnej, lekko nieregularnej nawy, na wschodzie zamkniętej podkowiastą apsydą. Jej wnętrze o promieniu 2,4 metra zwieńczono konchą, natomiast nawę o wielkości 15,3 x 8,5 metra przykryto stropem drewnianym. Pierwotne okna kościoła były nieduże, zamknięte u góry półkoliście, z ościeżami wykonanymi z piaskowca, rozglifionymi obustronnie. W okresie późnogotyckim zostały powiększone i wypełnione laskowaniem, a ich rozglifienie było już tylko po wewnętrznej stronie. Wejście prowadziło od strony zachodniej, od późnego średniowiecza poprzez ostrołukowy portal zdobiony przeplatającym się laskowaniem.

Stan obecny

   Obecnie z pierwotnego, XIII-wiecznego kościoła pozostały mury obwodowe, nieco nadbudowane na początku XVI wieku, sklepienie w apsydzie oraz jedno okno po stronie wschodniej. Nad południowym oknem apsydy wtórnie wmurowano kamień z rytem koła.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Kozaczewski T., Wiejskie kościoły parafialne XIII wieku na Śląsku (miejscowości B-G), Wrocław 1990.