Namysłów – kościół św Piotra i Pawła

Historia

    Pierwsza wzmianka o drewnianym kościele św Piotra i Pawła pochodzi z 1278 roku. Proboszczem był wówczas ksiądz Dietriech, a patronat nad kościołem sprawował zarząd miasta. Na początku XV wieku rozpoczęto budowę nowego, murowanego kościoła. Prace ruszyły w 1401 lub 1405 roku. Kościół wraz z wieżą został ukończony w 1441 roku. Wybudowany został w ciągu miejskich umocnień, stanowiąc integralną część murów obronnych miasta. W czasie pożaru w 1483 roku świątynia została częściowo zniszczona. Początkowo prowizorycznie został odbudowany, a jego dalsza rozbudowa trwała do początków XVI wieku. W 1525 roku, w wyniku reformacji, kościół został przejęty przez ewangelików, którzy rok później dobudowali zakrystię. W 1655 roku budowla ponownie przeszła w ręce katolików. W XVII-XIX wieku kościół był wielokrotnie remontowany i odnawiany.

Architektura

   Jest to późnogotycka budowla halowa, trójnawowa, 6-przęsłowa, z trójbocznymi zamknięciami naw od wschodu. Nawa główna jest szersza od bocznych i bardziej wysunięta ku przodowi. Prezbiterium nie zostało wyodrębnione z bryły zewnętrznej kościoła. W północnej części znajduje się trójprzęsłowa zakrystia oraz trzy kaplice między przyporami. Od strony zachodniej znajduje się kwadratowa, czterokondygnacyjna wieża. Opięta jest przyporami, a jej elewacje ozdobione są blendami. Od południa wybudowano cztery kaplice oraz niewielką neogotycką kruchtę. Na zewnątrz kościół opięty jest przyporami, między którymi mieszczą się ostrołukowe, przeważnie trójdzielne okna.
   Wewnątrz nawa główna nakryta jest sklepieniem gwiaździstym czteroramiennym, nad nawami bocznymi znajdują się sklepienia trójpodporowe. Kaplice nakryte są sklepieniami krzyżowo-żebrowymi, sieciowymi i trójpodporowe. Na zwornikach nawy głównej można zobaczyć m.in. głowę Chrystusa, głowę św. Jana Chrzciciela, orła śląskiego, czy tarczę z lwem. Także wsporniki posiadają różnorodne formy np. w kształcie masek czy ludzkich głów. Filary międzynawowe w części zachodniej są prostokątne ze ściętymi narożnikami, zaś w części wschodniej są na cokołach, z profilowanymi narożnikami. Nawa główna otwarta jest do naw bocznych ostrołukowymi arkadami, analogiczne arkady oddzielają nawy boczne od kaplic.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Kozaczewska H., Średniowieczne kościoły halowe na Śląsku [w:] Kwartalnik Architektury i Urbanistyki, 1-4, Warszawa 2013.
Pilch J, Leksykon zabytków architektury Górnego Śląska, Warszawa 2008.
Strona internetowa wikipedia.org, Kościół Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Namysłowie.