Lubań – kościół Maryi Panny

Historia

   Pierwsza informacja o budowli pochodzi z 1384 roku. Był to wówczas niewielki kościół pełniący funkcje kaplicy cmentarnej. Został on całkowicie zniszczony przez husytów w 1427 roku. Około 1452 roku mieszkańcy miasta odbudowali kościół i znacznie go powiększyli. Aż do początku XVIII wieku był on wykorzystywany przede wszystkimi do celów pogrzebowych. Od roku 1654 do lat 40-tych XVIII wieku świątynia służyła ewangelikom z Uniegoszczy i Radostowa za kościół ucieczkowy. W czasach epidemii dżumy pełnił funkcję kaplicy morowej.
   Na przestrzeni wieków był wielokrotnie remontowany i przebudowywany. W 1563 roku zmieniono konstrukcję dachu wieży, w 1626 roku poddano remontowi ściany i okna. W następnych latach wykonano nową emporę, lożę rajców, kazalnicę oraz chór. W 1709 roku piorun poważnie uszkodził konstrukcję kościoła. Gruntowny remont przeprowadzono dopiero w latach 1730-1735. W 1840 ściany kościoła wzmocniono przyporami. Ostatni zakrojony na wielką skalę remont miał miejsce w latach 1887-1888. Przedłużono wówczas najstarszą część kościoła o oś okien, podwyższono okna oraz przykrycie dachu zmieniono z gontu na dachówkę.

Architektura

  Jest to kościół jednonawowy, czteroprzęsłowy, posiadający po stronie wschodniej węższe, wydłużone, dwuprzęsłowe, zamknięte wieloboczne prezbiterium.  Od północy, na styku nawy i prezbiterium usytuowana została wieża na rzucie kwadratu, w wyższej partii ośmioboczna. Sklepienie chóru jest pierwotne, krzyżowo-żebrowe w przęśle zachodnim, oparte na kamiennych wspornikach. W przęśle wschodnim prezbiterium zastosowano sklepienie sześciodzielne z powodu wielobocznego zamknięcia tej części budowli.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Pilch J., Leksykon zabytków architektury Dolnego Śląska, Warszawa 2005.
Strona internetowa luban.pl, Kościół Maryi Panny.