Łęczyca – zamek królewski

Historia

   Zamek wzniesiony został przez króla Kazimierza Wielkiego w XIV wieku, jednak dokładna data powstania nie została jednoznacznie ustalona.  Stał się on rezydencją królewską, a następnie siedzibą starosty łęczyckiego. W roku 1406 został spalony przez Krzyżaków, lecz po niedługim czasie udało się go odbudować. Już w 1409 roku zjawił się tu król Władysław Jagiełło, by wziąć udział w naradzie, na której podejmowano decyzje w związku ze zbliżającą się wojną z Zakonem. Sam król przebywał na tym zamku wielokrotnie. W 1410 roku po bitwie pod Grunwaldem więziono tu jeńców wojennych, oczekujących na dostarczenie okupu. W następnych latach czterokrotnie odbywały się tu sejmy, a warownia stała się siedzibą następnego króla, Kazimierza Jagiellończyka, podczas kolejnej wojny z Zakonem.
   Zamek był rozbudowywany w XVI wieku przez  starostę łęczyckiego Jana Lutomirskiego i w pierwszej połowie XVII stulecia. W trakcie tych robót, oprócz wzmocnienia i nadbudowy istniejących elementów, otrzymał tzw. Dom Nowy w narożniku północno-zachodnim. Walory obronne zamku sprawdziły się w czasie wojen szwedzkich, kiedy w 1655 roku miasto zajęte uprzednio przez Szwedów zdobyli Polacy, a załoga szwedzka broniąc się skutecznie w zamku przez 4 tygodnie doczekała odsieczy. Sytuacja powtórzyła się w roku następnym, z tym że Szwedzi skapitulowali. W czasie kolejnej wojny w 1705 roku roku zamek uległ całkowitej dewastacji. W XVIII i XIX wieku władze pruskie próbowały zabezpieczyć ruiny, ale nie powstrzymało to postępującego niszczenia i doszło do zawalenia się wieży bramnej oraz częściowo drugiej wieży zamkowej. Przez kolejne lata okoliczni mieszkańcy wykorzystywali pozostałości zamku jako źródło materiałów budowlanych. W 1964 roku przystąpiono do jego odbudowy.

Architektura

    Położony w południowo – wschodniej części obwarowań miejskich, zamek zajmował obszar ponad 2600 m2. Był to opięty przyporami czworobok z dwoma kurtynami prostymi i dwoma lekko załamanymi. W południowo – zachodnim narożniku stanęła wieża główna, dołem kwadratowa o boku 9,5 metra, górą ośmioboczna. W północnej części kurtyny zachodniej znajdowała się czworoboczna, wysunięta przed lico murów wieża bramna. Na osi ściany wschodniej stanął niewielki, dwukondygnacyjny dom zwany obecnie prochownią. Całość otoczona była murem o wysokości 10 metrów.

Stan obecny

   Obecnie w dużej części wyremontowany i odbudowany zamek mieści muzeum, prezentujące ekspozycje dotyczące głównie historii regionu i powiązanej z nim sztuki ludowej. Godziny i terminy otwarcia oraz informacje o imprezach kulturalnych sprawdzić można na oficjalnej stronie zamku tutaj.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Leksykon zamków w Polsce, L.Kajzer, S.Kołodziejski, J.Salm, Warszawa 2003.
Widawski J., Miejskie mury obronne w państwie polskim do początku XV wieku, Warszawa 1973.