Kraków – kościół Najświętszego Salwatora

Historia

Pierwsza wzmianka źródłowa o kościele św Salwatora pochodzi  z 1148 roku i właśnie wiek XII przyjmowany jest przez badaczy jako najbardziej prawdopodobna data powstania świątyni. Tezę o wcześniejszym, X-wiecznym pochodzeniu budowli skutecznie obaliła Teresa Radwańska. W 1587 roku kościół został częściowo zniszczony podczas walk o Kraków między arcyksięciem Maksymilianem a Janem Zamoyskim. Po tych wydarzeniach kościół przebudowano dodając od zachodu wieżę, romańskie mury wzmacniając skarpami, a cmentarz przykościelny otoczono murem. Niestety ponownych zniszczeń kościół doznał podczas “potopu szwedzkiego” w 1656 roku. Do 1680 został odbudowany dzięki staraniom ksieni pobliskiego klasztoru zwierzynieckiego Anny Zapolskiej. W efekcie kolejnych zmian po odbudowie zamurowano boczne wejście, a w miejscu kostnicy dobudowano zakrystię. Kolejne restauracje kościół przechodził w roku 1788, w latach 30-tych XX wieku oraz po 1961 roku.

Architektura

Kościół jest orientowany, murowany z kamienia i cegły. Nawa jest dwuprzęsłowa na planie kwadratu, sklepiona kolebkowo. Prezbiterium jest węższe, dwuprzęsłowe, na planie zbliżonym do kwadratu, o sklepieniu krzyżowym. To właśnie ono stanowiło pierwotny, romański kościół. We wnętrzu na wschodniej ścianie prezbiterium zachowały się cenne malowidła ścienne z początku XVI wieku.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Krasnowolski B., Leksykon zabytków architektury Małopolski, Warszawa 2013.
Strona internetowa wikipedia.org, Kościół Najświętszego Salwatora w Krakowie.