Inowłódź – kościół św Idziego

Historia

Kościół wzniesiony został w stylu romańskim na przełomie XI/XII wieku, prawdopodobnie z fundacji Bolesława Krzywoustego. Według tradycji św. Idzi miał wysłuchać jego próśb i przyczynić się swoim wstawiennictwem do przyjścia na świat długo oczekiwanego przez księcia potomka. Kościół pełnił funkcję parafii do 1520 roku, kiedy to w centrum miasteczka wybudowano drugą świątynię. Z czasem romańska popadła w zapomnienie a jej stan systematycznie się pogarszał. Na początku XX wieku świątynia była zniszczona, a jej dach pokryty był słomą. Prace restauracyjne przeprowadzono w okresie międzywojnia według projektu Wilhelma Henneberga. Wprowadzono wtedy wiele elementów obcych wcześniejszej architekturze kościoła: podwyższono o jedną kondygnację wieżę, w nawie od strony zachodniej na miejscu otwartej arkady wybudowano emporę, a w apsydzie nie dodano okien.

Architektura

Kościół został wzniesiony z ciosów czerwonego piaskowca o niezbyt dużych, zróżnicowanych rozmiarach z większymi blokami w narożach. Składa się z cylindrycznej, zachodniej wieży oraz jednoprzestrzennej prostokątnej nawy, zakończonej od wschodu apsydą. Wieża pierwotnie była niższa o jedną kondygnację, a apsyda posiadała romańskie okno. Elewacje rozczłonkowane są jedynie niewielkimi oknami i portalem o prostych ościeżach i gładkim tympanonie po stronie północnej. W górnej partii ścian biegnie, zrekonstruowany na podstawie odnalezionych reliktów, fryz arkadowy. Wewnątrz zachodnią cześć nawy zajmuje zrekonstruowana empora, wspierająca się na dwóch arkadach opartych na środkowym filarze.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Dzieje budownictwa w Polsce według Oskara Sosnowskiego, t. 1, Świechowski Z., Zachwatowicz J., Warszawa 1964.

Jarzewicz J., Kościoły romańskie w Polsce, Kraków 2014.