Haczów – kościół Wniebowzięcia NMP

Historia

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Haczowie wybudowany został około 1459 roku, lub jak twierdzą inne źródła, pod koniec XIV wieku, po potwierdzeniu lokacji Haczowa przez króla Władysława Jagiełłę. W 1624 roku kościół wyremontowano i dodano do niego wieżę zwieńczoną izbicą, a także soboty, które mieściły dodatkową liczbę wiernych. Teren został ogrodzony wałem ziemnym, na którym postawiono ogrodzenie. Pod koniec XVIII wieku stare soboty zastąpiono nowymi, a także powiększono zakrystię. W tej formie kościół zachował się do dziś.

Architektura

Jest to drewniany gotycki kościół o konstrukcji zrębowej, czyli nie użyto do jego konstrukcji ani jednego gwoździa, tylko drewniane zatrzaski. Złożony jest z kwadratowej nawy i węższego, prostokątnego prezbiterium, zamkniętego trójbocznie, do którego od północy przylega zakrystia. Do nawy od zachodu dostawiona jest wieża o konstrukcji słupowej i pochyłych ścianach, z nadwieszaną izbicą i latarnią, a od północy kaplica Matki Boskiej Bolesnej. Całość nakrywa wysoki dach dwuspadowy o wspólnej kalenicy z barokową wieżyczką na sygnaturkę. Cały kościół otaczają szerokie soboty. Od południa do nawy prowadzi ostrołukowy portal gotycki pochodzący z czasów budowy. Wnętrze nakryte zostało stropem płaskim. Na ścianach nawy i prezbiterium zachowała się unikalna dekoracja malarska z 1494 roku, która stanowi największy zespół XV-wiecznych ściennych malowideł figuralnych w Polsce i prawdopodobnie jest najstarszą polichromia tego typu w Europie. Ponadto na wyposażeniu kościoła znajdują się gotyckie rzeźby z XV wieku i kamienna chrzcielnica z XVI wieku.

Stan obecny

Kościół w Haczowie jako najstarszy, największy i najlepiej zachowany gotycki kościół drewniany konstrukcji zrębowej w Europie, praktycznie nie zmieniony pod względem konstrukcyjnym od czasu budowy, został w 2003 roku wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Udostępniony jest dla zwiedzających i wiernych codziennie od 7 do 18.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Kornecki M., Kościoły drewniane w Małopolsce, Kraków 1999.
Strona internetowa zabytkowekoscioly.net, Haczów, kościół św. Michała Archanioła.