Gołuchów – zamek

Historia

Początki zamku łączone są z Rafałem IV Leszczyńskim, który około 1560 roku miał zbudować murowany, wieżowy dwór obronny.  W latach 1600-1628 rodzinną siedzibę przebudował Wacław Leszczyński, kanclerz wielki koronny, uzyskując wczesnobarokową rezydencję o pałacowym wystroju. W 1695 roku Leszczyńscy sprzedali Gołuchów Suszkom. Następnie zamek wielokrotnie zmieniał właścicieli, pozostając bez większych zmian do drugiej połowy XIX wieku, kiedy to był już w stanie mocno zaawansowanej ruiny. W latach 1872-1885 Izabela Działyńska przeprowadziła gruntowną odbudowę połączoną z remontem w wyniku której zespół pałacowy uzyskał cechy francuskiego neorenesansu. W przebudowanym zamku Izabella umieściła kolekcję dzieł sztuki, przeznaczając go na ogólnodostępne muzeum.

Architektura

Pierwotny XVI-wieczny zamek miał formę czterokondygnacyjnej wieży mieszkalno – obronnej wzniesionej na planie prostokąta i opiętej na narożach ośmiobocznymi basztami. Na najwyższym piętrze założono ganek strzelecki. Obiekt postawiono na kopcu, otoczonym nawodnioną fosą. Wygląd ten jak i fragmenty muru o wątku wendyjskim mogłyby wskazywać na wcześniejsze, XV-wieczne powstanie zamku. W czasie XVII-wiecznej przebudowy wzniesiono południowe skrzydło na planie prostokąta z sześcioboczną wieżą w narożniku południowo – zachodnim i dwoma jednotraktowymi łącznikami. W ten sposób powstał wewnętrzny dziedziniec z gankiem i loggią.

Stan obecny

Z pierwotnego zamku Leszczyńskich przetrwały trzy narożne baszty. Główna bryła dzisiejszego zabytku to dobudowane w XVII wieku skrzydło południowe. Mieści się w nim oddział Muzeum Narodowego w Poznaniu z ekspozycją zabytkowych wnętrz i dzieł sztuki, m.in. część zbiorów starożytnych waz greckich pozyskanych przez Jana Działyńskiego. Muzeum otwarte jest dla turystów od wt. do czw. 9:00 – 15:00 (11:00-17:00 od 16 czerwca do 15 września ), w piątki od 12:00 do 21:00, w soboty i niedziele od 11:00 do 18:00.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Leksykon zamków w Polsce, L.Kajzer, S.Kołodziejski, J.Salm, Warszawa 2003.