Gniezno – kościół Świętej Trójcy

Historia

   Kościół farny pod wezwaniem św. Trójcy wzniesiono około 1421–1430 roku, a z pewnością po 1421, w którym to roku dokument pozostawił informację o zakupie gruntu pod budowę. Tak późne powstanie kościoła parafialnego, przeszło dwa stulecia po lokacji miasta, wytłumaczyć można jedynie bliskością katedry i kościoła franciszkanów, które mogły ją zastępować.
   W 1613 roku, w okresie jarmarku św. Wojciecha w Gnieźnie miał miejsce pożar, w którym ucierpiało całe miasto. Zniszczony został wówczas także kościół św. Trójcy. Jego odbudowa trwała niemal 20 lat i wprowadziła barokowe zmiany w średniowiecznym wyglądzie zabytku. Przez kolejne dziesięciolecia kościół ulegał stopniowej destrukcji, aż do schyłku XIX, początku XX wieku kiedy to świątynię poddano remontowi. W trakcie prac z drugiej połowy XIX stulecia po stronie północnej wzniesiono nową kaplicę.

Architektura

   Kościół jest budowlą jednonawową, orientowaną, z dwuprzęsłwym prezbiterium po stronie wschodniej, przylegającą od strony południowej kaplicą bractwa literackiego z XVII wieku, oraz czworoboczną wieżą i zakrystią od strony północnej. Prezbiterium jest nieco niższe i węższe od nawy, wielobocznie zamknięte i wzmocnione przyporami. Pomiędzy nimi przepruto duże ostrołukowe okna, nie posiadające rozglifień, a za to krawędzie profilowane ćwierćżłobkowanymi wklęskami. Zwracają uwagę gotyckie drzwi do zakrystii z blachy żelaznej z pierwszej połowy XV wieku.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Kowalski Z., Gotyk wielkopolski. Architektura sakralna XIII-XVI wieku, Poznań 2010.

Maluśkiewicz P., Gotyckie kościoły w Wielkopolsce, Poznań 2008.