Drawsko Pomorskie – kościół Zmartwychwstania Pańskiego

Historia

   Kościół farny w Drawsku Pomorskim powstał po lokacji miasta w 1297 roku, a przed rokiem 1363, kiedy to w źródłach pisanych wzmiankowano boczne ołtarze. Jego fundację wspomagać mogli ówcześni rządcy miasta, czyli rodziny von Goltz, von Wedel, von Polentz. W 1312 roku w dokumentach pojawił się pierwszy proboszcz drawski, a drugi, pochodzący z możnego rodu Walter von Güntersberge, w 1326 roku. Został on wówczas mianowany kanonikiem katedralnym w Schwerinie, dwa lata później kanonikiem kamieńskim, by na końcu zostać archidiakonem w Demmin, cały czas jednocześnie będąc  proboszczem w Drawsku. W 1320 roku książę pomorski Warcisław nadał patronat nad kościołem klasztorowi augustianek w Pyrzycach, po którym patronat w 1341 roku przejął klasztor cysterek w Reczu. Można zatem przypuszczać, iż budowa kościoła drawskiego była w tym okresie zaawansowana, a podstawowe prace ukończono przed końcem połowy XIV wieku. Dodatkowo w pierwszej połowie XV wieku dobudowana została wieża kościelna.
   W 1537 roku, miasto, podobnie jak cały region zachodniopomorski, w wyniku reformacji przeszło na protestantyzm, co pociągnęło za sobą sekularyzację dóbr kościelnych.  W kościele parafialnym Drawska miejsce duchownych katolickich zajęli pastorzy ewangeliccy. W 1534 roku wiele szkód kościołowi wyrządził pożar. Spłonęły wówczas akta kościelne, a także wyposażenie wnętrza i zwieńczenia wieży. Kolejne liczne pożary niszczyły świątynię w XVII wieku. Do generalnego remontu przystąpiono na początku XVIII wieku, kolejny przeprowadzono w 1854 i 1913 roku. W czasie ostatniej wojny światowej świątynia szczęśliwie ocalała i wróciła do Kościoła Katolickiego.

Architektura

   Kościół wzniesiono w formie halowej z trzema, wyróżniającymi się znaczną długością nawami. Dla kontrastu usytuowane po wschodniej stronie prezbiterium jest krótkie, jednonawowe i zakończone wielobocznie.  Od zachodu w XV wieku dostawiono wysoką na 75 metrów, czworoboczną wieżę. Zewnętrzne elewacje zostały wzmocnione smukłymi przyporami, pomiędzy którymi przepruto duże i wąskie okna, charakterystycznie umieszczone w przewyższających je płytkich niszach. Ozdobą świątyni są liczne blendy, umieszczone zwłaszcza na wieży i szczycie wschodnim. Najcenniejszymi elementami są portale boczne: północny i południowy, które są ozdobione przez bestiariusze, czyli płaskorzeźby wypalone w cegle, na których są przedstawione postacie na pół ludzkie i mityczne (smoki, syreny, centaury, rycerze, jednorożce) oraz motywy roślinne. Całość budowli obiega granitowy cokół. Jego bloki znacznie przewyższają rozmiar kwadr w budownictwie granitowym, dlatego najpewniej nie pochodzą z wcześniejszej budowli.
   Wnętrze podzielono na nawy rytmem ośmiobocznych filarów połączonych ostrołukowymi arkadami. Przestrzeń nawy głównej od wschodu zamknięta została niższym od niej, wydzielonym łukiem tęczowym prezbiterium. Jego wieloboczne ściany przepruto wielkimi ostrołukowymi oknami o głębokich ościeżach, a strefa podokienna została rozczłonkowana parami ostrołukowych wnęk. Odmiennie ukształtowano ściany przęsła prostokątnego prezbiterium w którym okna zastąpiono krótszymi blendami, pod którymi znajdują się wielkie ale pojedyncze wnęki. Na ściany chóru nałożono służki, na które spływają żebra sklepienia. Inaczej ukształtowano ściany naw korpusu, gdzie wyróżniono strukturalny szkielet z czworokątnych półfilarów przyściennych i dźwiganych przez nie łuków. W obu częściach bardzo oszczędnie zastosowano ceglane elementy dekoracyjne, ograniczone do sfazowań i uskoków. W nawach bocznych umieszczono sklepienia krzyżowo – żebrowe, analogiczne do czterech przedsionków pod wieżą, natomiast w północnej zakrystii sklepienie gwiaździste.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Jarzewicz J., Architektura średniowieczna Pomorza Zachodniego, Poznań 2019.
Pilch J., Kowalski S., Leksykon zabytków Pomorza Zachodniego i ziemi lubuskiej, Warszawa 2012.

Strona internetowa drawsko.pl, Zabytki miasta i gminy.