Byczyna – kościół św Mikołaja

Historia

Pierwszy, zapewne drewniany kościół parafialny pw. św. Mikołaja wzmiankowany jest w źródłach w 1283 roku. Obecny murowany powstał na początku XIV wieku, wzniesiono wówczas prezbiterium, być może zaczęto także budowę korpusu. Na pojawiające się w literaturze informacje, jakoby budowniczym był mistrz pochodzący z Frankonii lub Turyngii, brak jest dowodów. W 1430 roku świątynia została splądrowana przez husytów, a w XVI wieku przejęta przez protestantów.

Architektura

Gotycki kościół św. Mikołaja jest orientowany, w układzie bazylikowym, oszkarpowany. Składa się z trójnawowego korpusu i prosto zamkniętego prezbiterium, które szerokością odpowiada nawie głównej. Do prezbiterium od północy przylega piętrowa zakrystia, a od południa nowożytna już kruchta. Do korpusu nawowego od północy dostawiona jest druga kruchta, a od południa znajduje się kaplica p.w. św. Jadwigi. Do zachodniej ściany szczytowej dostawiona jest wieża na planie kwadratu, do której od południa przylega nadwieszona wieżyczka schodowa. W XIX wieku wieża, dotąd zakończona jedynie prostym dachem czterospadowym, otrzymała neogotyckie zwieńczenie, a w płaszczyzny dachu wstawiono okna połaciowe. Kaplica i północna kruchta otrzymały nowe szczyty. Większość elementów wystroju i wyposażenie kościoła powstało w związku z jego regotycyzacją. Do wyjątków należą cenny drewniany gotycki krucyfiks z drugiej połowy XV wieku.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Pilch J, Leksykon zabytków architektury Górnego Śląska, Warszawa 2008.