Borów Wielki – kościół św Wawrzyńca

Historia

   Kościół w Borowie Wielkim prawdopodobnie zbudowany został w drugiej połowie XIII wieku, lecz po raz pierwszy w źródłach pisanych wspomniano o nim dopiero w 1376 roku (“plebanus ecclesie in Borow”). Prawdopodobnie w XV wieku kościół powiększono o wieżę. W XVIII stuleciu dostawiono zakrystię oraz przekształcono wszystkie okna nadając im barokowy kształt. Co więcej w prezbiterium obniżono kolebkę, która przecięła pierwotne okno wschodnie. W XIX stuleciu do kościoła dostawiono jeszcze kaplicę grobową i kruchtę.

Architektura

   Wzniesiony z nieobrobionych kamieni narzutowych, kościół początkowo składał się z prostokątnej w planie nawy o wewnętrznych wymiarach wynoszących 13 x 11,1 metra oraz z dostawionego do niej od wschodu węższego prezbiterium wielkości 8,6 x 7 metrów. Prawdopodobnie nawę od południa oświetlały nieduże, wąskie, ostrołukowe okna o rozglifionych ościeżach oraz nieco większe okno wschodnie w prezbiterium, sięgające wysokością szczytu. Pojedyncze nieduże okno mogło też zostać przeprute w południowej ścianie prezbiterium. Wewnątrz nawa nakryta była płaskim drewnianym stropem, natomiast prezbiterium drewnianą kolebką. W późnym okresie średniowiecza na osi fasady zachodniej dobudowano czworoboczną wieżę wzmocnioną dwoma ukośnie usytuowanymi, narożnymi przyporami.

Stan obecny

   Kościół do dnia dzisiejszego zachował układ murów pierwotnej budowli, częściowo zastawiony nowożytnymi aneksami: zakrystią, kaplicą i kruchtą. Niestety przekształcona została większość pierwotnych detali architektonicznych, nie licząc południowego portalu w nawie. Częściowy oryginalny wygląd zachowało również wschodnie okno w prezbiterium.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Kozaczewski T., Wiejskie kościoły parafialne XIII wieku na Śląsku (miejscowości B-G), Wrocław 1990.
Pilch J., Kowalski S., Leksykon zabytków Pomorza Zachodniego i ziemi lubuskiej, Warszawa 2012.