Vroutek – kościół św Jakuba Większego

Historia

   Kościół św. Jakuba Większego został wzniesiony przed 1227 rokiem, kiedy to po raz pierwszy został wspomniany w źródłach pisanych. Wówczas właściciel miejscowych dóbr, Kojata Hrabišic, przekazał go praskiemu klasztorowi na Zderazie. W XIV wieku stał się własnością klasztoru benedyktynów w Postoloprtach.  W XVI stuleciu zasklepiono nawę, a w XVII wieku przebudowano najwyższą kondygnację wieży. Pierwsze współczesne naprawy przeprowadzono w 1936 roku, a także w latach 70-tych XX wieku.

Architektura

   Kościół został wzniesiony jako romańska budowla jednonawowa z wieżą od strony zachodniej i półkolistą apsydą po stronie wschodniej. Po jego północno – zachodniej stronie w średniowieczu znajdował się niewielki zamek, czy też rycerski dwór. Całość ufortyfikowana była obwodowym wałem ziemnym i przekopem.
   Jako własność feudalna kościół w zachodniej części nawy posiadał dla miejscowych panów emporę: trójosiową, podsklepioną i wspartą na dwóch kolumnach oraz przyściennych filarach. Przylegająca do niej wieża otrzymała plan wydłużonego czworoboku. Jej przyziemie, przykryte dwoma polami sklepienia krzyżowego, otwierało się szeroko na nawę. Piętro podzielono na dwie części z których wschodnia, sklepiona kolebkowo, stanowiła wieżową część empory, natomiast zachodnia, sklepiona krzyżowo, połączona była z przednią niewielkim portalem. Jej oświetlenie zapewniał otwór szczelinowy, a w grubości muru północnego umieszczono małe pomieszczenie – skrytkę, być może skarbiec na najcenniejsze precjoza. Schodami umieszczonymi także w grubości muru można się było dostać na wyższe kondygnacje wieży. Nawa kościoła pierwotnie przykryta była płaskim drewnianym strop, dopiero w XVI wieku rozłożono nad nią sklepienie.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Tomaszewski A., Romańskie kościoły z emporami zachodnimi na obszarze Polski, Czech i Węgier, Wrocław 1974.
Umělecné památky Čech, Moravy a Slezska, red. Poche E., t. I-IV, Praha 1977-1982.