Skály – zamek Katzenstein

Historia

   Zamek po raz pierwszy wzmiankowano w 1393 roku jako własność Matěja Salavy z Lípy, który dzierżył również pobliską osadę Stárkov. W XV wieku Matěj walczył po stronie husytów, bogacąc się kosztem klasztoru w Broumovie, wkrótce jednak przeniósł się na stronę cesarza Zygmunta Luksemburczyka i zapewnił prawo do zdobytej ziemi, nawet po bitwie pod Lipanami w 1434 roku, w trakcie której rozgromiono skrajny odłam husytów. W 1447 roku na dokuczliwego sąsiada wyprawili się Ślężanie i wraz z okolicznymi zamkami zniszczyli Skály. Po pewnym czasie zamek został odbudowany i zajęty przez niejakiego Kočka, od którego nazwano go Katzenstein. W 1466 roku właścicielem był Hanuš z Varnsdorfu i Trutnova, który w 1488 roku sprzedał Skály Zbyňkovi Buchovcovi z Buchova, a ten w 1497 roku Janowi Špetle z Janovic. Nowy właściciel przyłączył zamek do swego náchodskiego majątku. Za kolejnego właściciela, księcia minsterberskiego Bartłomieja, zamek w 1513 roku oblegały wojska księstwa legnickiego. W dalszych latach XVI wieku Skály często zmieniały właścicieli, a około połowy stulecia zostały ostatecznie opuszczone. W 1576 roku zamek wzmiankowano jako niezamieszkaną ruinę.

Architektura

   W architekturze zamku kluczową rolę odgrywały usytuowane na wysokości 691 metrów n.p.m. skalne formacje. Szczeliny i przerwy pomiędzy nimi wypełniono murami obronnymi, zamykającymi rozległy obszar o nieregularnym kształcie. Na pojedynczych blokach powznoszono drewniane konstrukcje strażnicze i obronne, połączone ze sobą i z obwarowaniami systemem kładek i pomostów. Po stronie północnej znajdował się otoczony kamiennym murem zbiornik na wodę deszczową, część zamku w jego okolicy mogła więc służyć za podzamcze. Główne zabudowania mieszkalne usytuowano po stronie wschodniej. Od południowego – wschodu zabezpieczał je przekop przed którym usypano wał, a jeszcze dalej czworoboczne, ziemne obwarowania. Zamek górny wydzielał pośrodku niewielki dziedziniec z co najmniej jedną murowaną budowlą, a resztę terenu wypełniał spory, wysoki pałac, do którego budowy wykorzystano dwa skalne bloki. Wykuto w nich część pomieszczeń oraz schody. Z części murowanych najlepiej zachowało się pomieszczenie z kolebkowym, ostrołukowym sklepieniem, położone we wschodniej części północnej skały.

Stan obecny

   Murowane części zamku zachowały się w postaci daleko posuniętej ruiny. Jednak jako iż Katzenstein był typowym zamkiem skalnym, część architektury została wyciosana bezpośrednio w skale i przetrwała do dziś. Ponadto okoliczne tereny warto z pewnością zobaczyć dla samego dzieła  stworzonego przez naturę. Do zamku możemy dotrzeć czerwonym szlakiem turystycznym ze wsi Skály.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Durdík T., Ilustrovaná encyklopedie českých hradů, Praha 2009.
Hrady zamky a tvrze v Cechach na Morave a ve Slezsku, red. Fiala Z., Vychodni Cechy t.VI, Praha 1989.