Historia
Zamek powstał pod koniec XIII wieku z inicjatywy Voka z Rotštejna, syna Jaroslava z Hruštic. Jego syn, także o imieniu Vok, wdał się w sąsiedzkie spory, w wyniku których w 1318 roku zamek został zdobyty i spalony wraz z okolicznymi wsiami. Pozew, który został następnie wniesiony przez Voka przeciwko napastnikom, był pierwszą pisemną wzmianką o zamku. Zapoczątkował proces, który trwał przez kilka lat, aż w końcu w 1322 roku Vok miał otrzymać odszkodowanie. Zamek został odbudowany i był dzierżony przez potomków Voka do 1415 roku, kiedy to nabył go Ondřej Paldra z Vařin. Miało to miejsce na samym początku rewolucji husyckiej, która szybko rozprzestrzeniła się na całe Czechy. Ondřej Paldra i jego syn Wacław pozostali w trakcie niej wierni stronie katolickiej, przez co w 1426 roku Rotštejn został przez husytów zdobyty i spalony. Po tym wydarzeniu zamku już nie naprawiano, a jego właściciele przenieśli się do rezydencji w Klokočí. W 1514 roku, gdy niejaki Jan z Bozkovic sprzedawał majątek, Rotštejn został wymieniony jako opuszczona ruina.
Architektura
Zamek zbudowany został na wysokim i rozległym wzgórzu, od wschodu i południa ograniczonym doliną rzeki Stebenki, położonej w odległości około pięciuset metrów. Na tych odcinkach zbocza były najbardziej strome i najwyższe, natomiast od zachodu teren przez kilkadziesiąt metrów podwyższał się aż do szczytu wzniesienia. Główną różnicę wysokości zapewniał jednak grzbiet wapiennych ostańców. Skały te na północy ciągnęły się równolegle do szlaku wiodącego do wsi Klokočí, zaś na południowy – zachód od zamku tworzyły opadający w dół zbocza wąwóz.
Rotštejn był typowym zamkiem skalnym, którego ochronę i warunki mieszkalne zapewniała masywna skalna formacja, składająca się z czterech głównych wapiennych bloków. Trzy z nich po stronie północno – wschodniej usytuowane były dość blisko siebie, blok południowy o wieżowym charakterze znajdował się natomiast w pewnym oddaleniu. W górnej części niektóre naturalne przerwy między skałami uzupełniano fragmentami kamiennych murów i drewnianych konstrukcji, które podtrzymywały drewniane budynki na szczycie. Południowy blok skalny był najwyższy i najprawdopodobniej zastępował główną wieżę zamkową.
W skałach wyciosano system licznych pomieszczeń i przejść, łączonych ze sobą drewnianymi mostkami i kładkami. Miały one charakter mieszkalny i gospodarczy oraz układały się w aż trzy czy cztery poziomy. Średniowieczne pomieszczenia mieszkalne znajdowały się głównie na wyższych poziomach w północno – zachodniej części. Pośród oryginalnych pomieszczeń gospodarczych znajdowała się między innymi kuchnia i sąsiadująca z nią studnia, umieszczona w szczelinie między skalnymi blokami. Wejście do zamku znajdowało się po stronie północno – zachodniej, gdzie osadzono wciśnięte między skalne szczeliny schody.
Stan obecny
Do dnia dzisiejszego z zamku zachowała się część wykuta w skalnych blokach, a także fragmenty kamiennych murów, które uzupełniały dzieło natury. Niestety pierwotny układ pomieszczeń jest dziś trudny do rozpoznania z powodu późniejszych nowożytnych zmian (zamek prawdopodobnie czasowo był wykorzystywany przez miejscową ludność wiejską). Od 1988 roku ruiny są pod opieką stowarzyszenia Klokočské skály, które zbudowało drewniane chodniki i ścieżki turystyczne na szczyt zamku, skąd rozciąga się wspaniały widok na okolicę. Wstęp możliwy jest za niewielką opłatą.
powrót do indeksu alfabetycznego
bibliografia:
Durdík T., Ilustrovaná encyklopedie českých hradů, Praha 2009.
Hrady, zámky a tvrze v Čechách, na Moravě a ve Slezsku. Severní Čechy, t. III, red. Z.Fiala, Praha 1984.
Záruba F., Počátky šlechtických hradů v Čechách, Plzeň 2025.