Opálka – wieża mieszkalno – obronna

Historia

   Wieża została wzniesiona przez Buška ze Strážova lub jego syna o tym samym imieniu w latach 80-tych XIV wieku. Pierwsza wzmianka pisemna o wieży pochodzi z 1392 roku, lecz w pierwszej połowie XV wieku nie pojawiają się żadne informacje o jej funkcjonowaniu. Dopiero w drugiej połowie XV stulecia wiadomo, iż należała do rycerzy z Dražovic i Opálki. Między 1476 a 1480 rokiem nabył ją Bedřich Škorně z Malonic, a przez kolejne sześćdziesiąt lat dzierżył ją jego syn. W latach 1538–1540 Opálke posiadała Alžběta z Pacova. Później, po jej śmierci, wieżę wraz z majątkiem posiadał maż  Alžběty, Jan Tunkl z Brníčka. Po 1557 Opálka została odziedziczona przez Markéte ze Šternberka. Przez cały XVII i XVIII wiek liczni właściciele zmieniali się dość często, aż po 1760 roku przestała być szlachecką rezydencją, a zaczęła służyć jako mieszkanie dla urzędników miejscowego majątku. Po drugiej wojnie światowej zabytek został skonfiskowany i służył jako spółdzielnia rolnicza.

Architektura

   Głównym elementem gotyckiego założenia była czworoboczna, co najmniej jednopiętrowa wieża o wymiarach u podstawy 12,5 x 10,5 metrów. Usytuowano ją w zachodniej części dziedzińca, wyznaczonego przez obwód muru obronnego. Od strony północnej, zachodniej i południowej od muru dzieliło ją jedynie około 5 metrów. W południowo-zachodnim narożniku obwodu umieszczono czworoboczną, otwartą od wewnątrz wieżyczkę. Kolejna być może znajdował się po stronie wschodniej.
   W XVI wieku wieża została przebudowana na kuchnię, a wokół niej zbudowano parę skrzydeł mieszkalnych po stronie zachodniej, południowej i północnej, pozostawiając jedynie wschodnią część dziedzińca wolną od zabudowy.

Stan obecny

   Wieża zachowała się do dnia dzisiejszego, choć jest ściśle otoczona nowożytną zabudową, która skutecznie zasłania jej widok. Obecnie znajduje się w rękach prywatnych właścicieli, którzy po latach zaniedbań podjęli się renowacji.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Hrady zamky a tvrze v Cechach na Morave a ve Slezsku, red. Fiala Z., Zapadni Cechi t.IV, Praha 1989.
Menclová D., České hrady, Praha 1972.
Strona internetowa hrady.cz, tvrz Opálka.