Jindřichův Hradec – kościół św Jana z klasztorem franciszkańskim

Historia

   Kościół św. Jana wraz z klasztorem franciszkanów został założony w trzeciej ćwierci XIII wieku. Jego budowa trwała parę dziesięcioleci. W latach 1320-1350 wzniesiono prezbiterium i ściany obwodowe korpusu kościoła, zaczęto także zakładać sklepienia w nawie południowej. Budowę świątyni ukończono w drugiej połowie XIV stulecia.
   W 1434 roku klasztor wraz z większością miasta został spalony przez husytów, co wymusiło długotrwałą renowację, być może trwającą aż do 1480 roku. Kolejne naprawy i przebudowy przeprowadzano w 1597, po pożarze w 1608 roku, w 1787 roku oraz w latach 1891–1895.
   Klasztor podupadł w okresie reformacji. Po długich sporach z władzami miasta, mnisi opuścili Jindrichowski konwent i w 1560 roku wyjechali do Jihlavy. W budynkach klasztornych funkcjonował od tamtego czasu szpital i przytułek, kościół natomiast tymczasowo wykorzystywali jezuici. Pod koniec XX wieku kompleks przeszedł kosztowną renowację, dzięki której obecnie może się w nim znajdować muzeum miejskie.

Architektura

   Konwent franciszkanów wraz z kościołem klasztornym został usytuowany w północno – wschodniej części miasta w narożniku utworzonym przez miejskie obwarowania. Kościół był budowlą typową  dla architektury zakonów żebraczych z XIII i XIV wieku. Składał się z szerokiej nawy głównej, węższej nawy południowej oraz długiego prezbiterium o trójbocznym zakończeniu, usytuowanego pod nieco innym kątem niż korpus nawowy. Nad przecięciem nawy z chórem wzniesiono niewielką, wieloboczną wieżyczkę. Na południowej stronie prezbiterium usytuowano kaplicę św. Mikołaja, a po północnej, zakrystię. W XV wieku, po okresie wojen husyckich nawa główna została zwieńczona sklepieniem gwiaździstym, natomiast boczną nawę i prezbiterium sklepieniem krzyżowo – żebrowym. We wnętrzu kościół został ozdobiony ściennymi polichromiami, tworzonymi od połowy XIV do końca XV wieku, których fragmenty przetrwały do dnia dzisiejszego.
   Zabudowa klasztorna została umieszczona po północnej stronie kościoła, gdzie trzy skrzydła budynków wraz z gotyckimi krużgankami otoczyły wirydarz. Krużganki zapewniały dostęp do kościoła i wszystkich ważniejszych pomieszczeń konwentu, między innymi kwadratowego w planie kapitularza w skrzydle wschodnim, zwieńczonego sklepieniem gwiaździstym opartym na pojedynczym filarze. Skrzydło zachodnie po opuszczeniu klasztoru w XVI wieku przez franciszkanów, zostało przebudowane na dwa wielkie i szerokie pomieszczenia ze sklepieniami sieciowymi.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Umělecné památky Čech, Moravy a Slezska, red. Poche E., t. I-IV, Praha 1977-1982.
Strona internetowa hrady.cz, klášter minoritů s kostelem sv. Jana Křtitele.