Dolany – wieża mieszkalno obronna

Historia

Wieś Dolany po raz pierwszy wzmiankowana była w 1232 roku, kiedy to należała do Drslava z rodu Drslaviców. Już jednak od 1238 aż do końca XV wieku dzierżyła ją jedna z gałęzi rodziny Rýzmburków i to najprawdopodobniej oni wznieśli murowaną wieżę mieszkalno – obronną. Po raz pierwszy została ona udokumentowana w 1515 roku jako własność braci Jana i Zygmunta Měsíčků z Výškova. W ich czasach budowla została powiększona o nowe renesansowe skrzydło, przystawione do średniowiecznej wieży, zasypano wówczas także fosy. Od 1631 roku Dolany dzierżył Rudolf Čejka z Olbramovic, który kupił je od Bořivoja Měsíčka. Po nim kolejni właściciele zmieniali się dość często, a stan budowli zaczął się pogarszać. W XVIII wieku majątek przejęli jezuici z Klatovy, którzy wykorzystywali budowlę jako letnią rezydencję. Za ich czasów wzniesiono kolejne, tym razem barokowe skrzydło po stronie południowej. Od 1805 roku zabytek zaczął pełnić funkcje mieszkalne.

Architektura

Wieża została wzniesiona na planie czworoboku o wymiarach 17 x 23 metry. Jej wnętrze zostało podzielone na mniejszą część zachodnią i większą po stronie wschodniej. Wejście prowadziło przez portal po stronie północnej do większej komory wschodniej. Większość widocznych dzisiaj okien powstała w XV wieku. Wieżę otaczał kamienny mur obronny oraz fosa.

Stan obecny

Średniowieczna wieża, mimo iż zaniedbana, przetrwała do czasów współczesnych. Obecnie wyrasta ona z ponad nowożytnych, renesansowych i barokowych skrzydeł, otaczających ją z trzech stron. Zachowały się również fragmenty muru obronnego otaczającego niegdyś całe założenie.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Hrady zamky a tvrze v Cechach na Morave a ve Slezsku, red. Fiala Z., Zapadni Cechi t.IV, Praha 1989.
Menclová D., České hrady, Praha 1972.