Cuknštejn – zamek

Historia

   Późnośredniowieczny zamek Cuknštejn został zbudowany przez Viléma Pouzar z Michnic w latach 1488-1491. Po jego śmierci w 1496 roku warownią wraz z okolicznymi wsiami, dworami i młynami władał stryj Oldřich Pouzar z Michnic, a następnie jego potomkowie. W trakcie powstania z 1620 roku Cuknštejn został spalony przez wojska cesarskie i przejęty przez ród Buquoy. Nowi właściciele naprawili zamek i przeznaczyli na siedzibę swych pracowników. Od tamtego momentu Cuknštejn nie przechodził już znaczących przekształceń. W 1945 roku został odebrany rodzinie Buquoy i przeszedł na własność państwa.

Architektura

   Zamek został wzniesiony na planie zbliżonym do prostokąta z wewnętrznym dziedzińcem o powierzchni około 15 x 13 metrów, wokół którego usytuowano zabudowę mieszkalną i gospodarczą. Najstarszymi są zapewne skrzydła wschodnie i zachodnie. Szerokie skrzydło bramne po stronie południowej dostawiono prawdopodobnie w latach 30-tych XVI wieku, na miejscu wcześniejszej wieży bramnej. Także w tym czasie powstało skrzydło północne i wieża północno – zachodnia.
   Od północy dziedziniec zamykało wąskie skrzydło z jedną dużą salą, w przyziemiu sklepioną kolebkowo. Skrzydła wschodnie i zachodnie w przyziemiu podzielone były poprzecznymi ścianami na trzy sklepione komory. Posiadały one niewielkie otwory okienne jedynie od strony dziedzińca. Najprawdopodobniej w skrzydle zachodnim mieściła się kaplica zamkowa, jako iż odkryto tam pozostałości ściennych polichromii. Skrzydło południowe w przyziemiu oprócz przejazdu bramnego posiadało dwa pomieszczenia: zachodnie ze sklepieniem krzyżowym i wschodnie z kolebkowym. Przed wejściem do skrzydła północnego znajdowały się schody prowadzące do krużganków otaczających dziedziniec, które zapewniały dostęp do pomieszczeń na piętrach. W skrzydle północnym i zachodnim była to jedna duża sala, w południowym i wschodnim mieściły się na piętrach po trzy pomieszczenia. Klatka schodowa, zbudowana w grubości ściany poprzecznej, znajdowała się w skrzydle północnym, kolejne schody umieszczono także w narożniku południowo – wschodnim. W narożniku północno – zachodnim umieszczono czworoboczną budowlę przypominającą wieżę mieszkalną. Wiodła z niej wąskim korytarzem droga do narożnej, masywnej lecz niewysokiej, ośmiokątnej wieży, umieszczonej w fosie. Rów ten wraz z ziemnym wałem i zewnętrznym murem otaczał całe założenie.

Stan obecny

   Cuknštejn jest przykładem znakomicie zachowanego, niewielkiego zamku lokalnej, zamożnej szlachty z okresu późnego średniowiecza. Od 2000 roku znajduje się w rękach prywatnych właścicieli, którzy dokonali jego remontu i udostępnili dla zwiedzających. Na zamku odbywają się również okazjonalne imprezy takie jak spektakle teatralne, szermiercze, koncerty itp.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Hrady zamky a tvrze v Cechach na Morave a ve Slezsku, red. Fiala Z., Jizni Cechy t.V, Praha 1989.
Menclová D., České hrady, Praha 1972.
Strona internetowa wikipedia.org, Cuknštejn.