Historia
Pierwsza wzmianka o Buzicach odnotowana została na piśmie w 1384 roku. Majątek ten należał wówczas do braci Předoty Němca i Peška, po których właścicielem wsi był Bušek, syn Peška. Być może to on przyczynił się do budowy niewielkiego zamku, wzniesionego przed końcem XIV wieku i rozbudowanego około połowy XV wieku, przypuszczalnie z fundacji Jana z Buzic. Ród pierwotnych właścicieli dzierżył Buzice jeszcze w drugiej połowie XV wieku, o czym świadczyłyby groby Václava i Jana z Buzic, pochowanych w kościele w Paštikách. Prawdopodobnie na początku XVI wieku zamek przestał pełnić funkcje mieszkalne, po tym gdy Buzice znalazły się w rękach rodu z nieodległej Blatny. Jedyna bezpośrednia wzmianka o zamku odnotowana została w 1527 roku, gdy opisano go jako już opuszczony. W drugiej połowie XVII wieku do kompleksu zamkowego dobudowano dwuskrzydłowy wczesnobarokowy spichlerz, a w XIX wieku na terenie ruin zamku wzniesiono dwa małe domy.
Architektura
Zamek zbudowany został na niewielkim wywyższeniu terenu po południowej stronie rzeki Lomnicy i traktu do Blatny, na południowy-zachód od leżącej w odległości około 500 metrów wsi Buzice. Bezpośrednio pod zamkiem przepływał strumień, wpadający do rozległego stawu po stronie zachodniej i zasilający wodą fosę. W zakolu strumienia ulokowany mógł być gospodarczy dwór o formie nieufortyfikowanego podzamcza z drewnianą lub szachulcową zabudową.
Najstarszą częścią założenia prawdopodobnie była pięciokondygnacyjna wieża mieszkalna na planie trapezu, włączona we wschodni narożnik obwodu muru obronnego. Jej dolne kondygnacje służyły funkcjom gospodarczo-magazynowym, natomiast pomieszczenia mieszkalne zapewne znajdowały się na czwartej i piątej kondygnacji. Były one oświetlane oknami umieszczonymi we wnękach z bocznymi ławami. Wszystkie pomieszczenia przykryto płaskimi stropami. Wejście do wieży znajdowało się na wysokości pierwszego piętra w ostrołucznym portalu. Prowadził do niego niewielki zwodzony most, łączący się z pobliskimi obwarowaniami.
Obwodowy mur obronny zamku założono na planie wieloboku złożonego z siedmiu prostych odcinków. Wydzielał on dziedziniec o nieregularnym, ale z grubsza czworobocznym kształcie. Po stronie północno-zachodniej wzniesiono przystawiony do muru obwodowego piętrowy, prostokątny budynek mieszkalny. W zachodnim narożniku znajdował się kolejny, ale drewniany budynek, o którego istnieniu świadczyłby rowek do zamocowania belek ścian w murze obronnym.
Zewnętrzną strefę obrony zamku stanowiła wspomniana powyżej nawodniona fosa, przed którą usypano ziemny wał. Obwarowania te otaczały cały zamek poza zachodnią stroną, która bezpośrednio przylegała do stawu. Od strony wschodniej i południowo-wschodniej budowlę od drugiej połowy XV wieku zabezpieczał dodatkowo zewnętrzny mur z niewielką narożną wieloboczną wieżą.
Stan obecny
Niewielka budowla mieszkalno-obronna zachowała się do czasów współczesnych w całkiem dobrym stanie. Co prawda na dziedzińcu stanęły nowożytne spichlerze, lecz przetrwała większość obwodu muru obronnego, który stał się ścianami zewnętrznymi owych magazynów, a także czworoboczna wieża z XIV wieku, wtopiona obecnie pomiędzy dwa skrzydła gospodarcze. Wewnątrz jest ona zrujnowana, lecz pierwotne podziały są widoczne, dzięki zachowanym otworom po belkach stropowych. Najstarszy budynek mieszkalny przetrwał tylko na poziomie piwnic, w postaci krótkiej ściany zachodniej i muru północno-wschodniego z dwoma otworami okiennymi. Niestety zamek sprawia wrażenie zaniedbanego, przez co zwiedzanie jego wnętrz może być utrudnione.
powrót do indeksu alfabetycznego
bibliografia:
Anderle J., Brych V., Chotěbor P., Durdík T., Fišera Z., Procházka Z., Rykl M., Slavík J., Svoboda L., Úlovec J., Encyklopedie českých tvrzí, t. 1, Praha 1997.
Durdík T., Ilustrovaná encyklopedie českých hradů, Dodatky 2, Praha 2005.
Hrady, zámky a tvrze v Čechách, na Moravě a ve Slezsku. Jižní Čechy, t. V, red. Z.Fiala, Praha 1986.
Menclová D., České hrady, Praha 1972.
Úlovec J., Ohrožené hrady, zámky a tvrze Čech, 1. díl A-M, Praha 2003.