St Ishmael – kościół św Ismaela

Historia

   Kościół w St Ishmael po raz pierwszy wspomniany został w źródłach historycznych już w 1115 roku. W tym czasie został przyznany konwentowi benedyktyńskiemu w Kidwelly. Nadanie zostało potwierdzone w 1303 roku, a w 1368 roku prawo mianowania proboszcza (advowson) w St Ihmael uzyskał biskup St Davids. W okresie reformacji prawo to przeszło na angielską Koronę. Na początku XVI wieku budowla została powiększona o wieżę, nadbudowaną na południowej kruchcie. Według tradycji została ona uszkodzona w trakcie burzy i pozostała już później obniżona. W latach 1859-1860 kościół przeszedł gruntowną renowację w trakcie której wymieniono okna, dachy i wewnętrzne wyposażenie, a południowy transept zamieniono w zakrystię.

Architektura

   Średniowieczny kościół składał się z prostokątnej w planie trójprzęsłowej nawy i niewyodrębnionego zewnętrznie, dwuprzęsłowego prezbiterium po stronie wschodniej, prawdopodobnie będącego efektem rozbudowy XII-wiecznej salowej świątyni z XIII wieku. W XIV wieku dobudowana została od południowej strony kruchta, która w XVI wieku po nadbudowie otrzymała wysoką formę, zbliżoną do wieży. W XIV lub XV wieku powstała nawa północna. Wzniesiono ją w tym samym kształcie i o zbliżonych wymiarach (była minimalnie krótsza i nieco węższa) co nawę główną i prezbiterium oraz zwieńczono osobnym, dwuspadowym dachem. Po stronie południowej XIV-wieczne pojedyncze ramię transeptu (a właściwie kaplicę boczną) skomunikowano z prezbiterium ukośnym przejściem (skew passage).

Stan obecny

   Kościół posiada dziś niewielkie rozmiary, ale dość ciekawy układ będący następstwem kilkukrotnej rozbudowy prowadzonej w średniowieczu. Charakterystyczna i nietypowa jest zwłaszcza wieżowa kruchta. Zmiany nowożytne doprowadziły do podparcia elewacji zachodniej nawy dwoma przyporami, wstawienia komina do wschodniej ściany kaplicy południowej oraz niestety wymiany wszystkich ościeży okiennych.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Salter M., The old parish churches of South-West Wales, Malvern 2003.

Strona internetowa britishlistedbuildings.co.uk, Church of St Ishmael A Grade II Listed Building in St. Ishmael (Llanismel), Carmarthenshire.
Strona internetowa coflein.gov.uk, St Ishmael’s; St Ismael’s Church, St Ishmael’s.