Llanynys – kościół św Saerana

Historia

   Kościół św. Saerana w Llanynys został prawdopodobnie zbudowany w XIII wieku na miejscu wczesnochrześcijańskiej świątyni z VI stulecia. Na przełomie XV i XVI budynek został znacznie powiększony. Około 1768 roku znajdował się w stanie bliskim ruiny, rozważano nawet jego całkowite zburzenie. Na szczęście przeprowadzono renowację, w trakcie której wymieniono część okien, arkad międzynawowych i dobudowano dzwonnicę po stronie zachodniej.  W 1967 roku wewnątrz kościoła odkryte zostały pod tynkami średniowieczne polichromie ścienne.

Architektura

   Kościół późnośredniowieczny składał się z prostokątnej w planie XIII-wiecznej nawy północnej, nie posiadającej wydzielonego zewnętrznie prezbiterium, oraz z także prostokątnej nawy południowej o tej samej długości i nieco większej szerokości. Obie zostały około 1500 roku podwyższone i przedłużone w kierunku wschodnim. W XVI wieku od strony południowo – zachodniej dobudowana została przed wejściem murowano – drewniana kruchta. Starszy, uskokowy, ostrołuczny portal wejściowy funkcjonował także w zachodniej ścianie nawy północnej. Po przebudowie późnogotyckiej oświetlenie kościoła zapewniały duże okna ostrołuczne wypełnione kunsztownymi maswerkami z prześwitami zwieńczanymi pięcioliśćmi i łukami w ośle grzbiety. Wewnątrz całość przykryta została w typowy dla północnej Walii sposób, mianowicie drewnianą, otwartą więźbą dachową.

Stan obecny

   Kościół św. Saerana jest dziś jedną z najlepiej zachowanych późnośredniowiecznych budowli sakralnych na terenie północnej Walii. Nie licząc przekształconych okien ściany południowej przetrwał bez większych zmian. W jego wnętrzu najcenniejszym elementem jest XV-wieczna polichromia przedstawiająca św. Krzysztofa, umieszczona w zachodniej części nawy północnej. Uchodzi ona za jedną z najlepiej zachowanych na terenie Walii. Ponadto zachowały się dwa nagrobki biskupów z XIII i XIV wieku oraz późnośredniowieczna więźba dachowa.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Salter M., The old parish churches of North Wales, Malvern 1993.

Wooding J., Yates N., A Guide to the churches and chapels of Wales, Cardiff 2011.
Strona internetowa britishlistedbuildings.co.uk, Parish Church of St Saeran A Grade I Listed Building in Llanynys, Denbighshire.
Strona internetowa coflein.gov.uk, St Saeran’s church, Llanynys.