Ewloe – zamek

Historia

   W XII i XIII wieku Ewloe było gęsto zalesionym terenem w pobliżu głównej drogi z Chester do północnej Walii. Po podboju normańskim Anglii, obszar ten znalazł się pod kontrolą lordów z marchii, ale polityczne zawirowania i wojna domowa pomiędzy królową Matyldą i królem Stefanem, umożliwiły Walijczykom ponowne zajęcie tych ziem. Zamek Ewloe został wzniesiony około 1257 roku przez walijskiego księcia Llywelyna ap Gruffudda w czasach słabych rządów angielskiego króla Henryka III. Zbudowano go w pobliżu  pola bitwy z 1157 roku, w trakcie której angielskie siły pod dowództwem Henryka II zostały rozgromione w zasadzce przez Walijczyków.
   W 1277 roku król Edward I rozpoczął pierwszą wojnę walijską, wyprowadzając swoje siły z Chester, budując pobliski zamek Flint i ostatecznie szybko zajmując wszystkie ziemie na wschód od Conwy.
Zamek Ewloe nie był wówczas wspominany przez kronikarzy, co sugeruje, iż Walijczycy wycofali się bez walki. Jako że w pobliżu z rozkazu Edwarda powstały warownie w Rhuddlan i Flint, które mogły być zaopatrywane drogą morską, zamek Ewloe wydawał się z pewnością angielskim zdobywcom bezużyteczny. Opuszczony, już pod koniec średniowiecza znajdował się w ruinie.

Architektura

   Zamek został wzniesiony z piaskowca w formie typowej dla budownictwa walijskiego. Jego centralnym elementem była zbudowana na szczycie skalistego pagórka wieża o kształcie wydłużonej podkowy i funkcji donżonu. Jej mury u podstawy miały 2 metry grubości, a wysokość wynosiła 11 metrów. Mury wieży były wyższe niż jej górne piętro i zwieńczone chodnikiem obrońców oraz krenelażem. Pierwsze piętro zajmowała pojedyncza komnata, znajdująca się ponad ciemnym pomieszczeniem przyziemia. W jej wnętrzu nie było kominka, lecz ciepło zapewniało otwarte palenisko osadzone na kamiennym filarze, który podtrzymywał również drewniany strop przyziemia. Komunikację między gankiem obrońców a piętrem zapewniały schody umieszczone w grubości muru. Do pomieszczenia w przyziemiu prowadziła klapa w podłodze i drabina. Wejście zabezpieczał mur tworzący korytarz po południowej stronie wieży.
   Donżon otaczał mur obronny wzniesiony na planie zbliżonym do trójkąta z zaokrąglonymi narożami. Z zachodniej strony ulokowano ufortyfikowane przedzamcze z cylindryczną wieżą o co najmniej dwóch kondygnacjach w najdalej na zachód wysuniętej części. Na jego dziedzińcu prawdopodobnie znajdowała się pomocnicza, drewniana zabudowa. Do obu części prowadziły oddzielne drewniane mosty, ulokowane od strony północno – wschodniej do zamku górnego i północnej do zamku dolnego. Co ciekawe i nietypowe nie było bezpośredniego połączenia pomiędzy zamkiem górnym a podzamcze. Założenie otaczała z dwóch stron głęboka sucha fosa.

Stan obecny

   Zamek zachował się w formie czytelnej ruiny. Widoczne są trzy ściany donżonu, mury obronne o niepełnej wysokości i relikty wieży cylindrycznej. Zabytek znajduje się pod opieką Cadw, agencji dziedzictwa narodowego Walii. Dostęp do niego i zwiedzanie jest bezpłatne. Warto pamiętać, iż zamek nie znajduje się we wsi Ewloe, lecz na północ od niej. Do ruin prowadzą dwie ścieżki, przy czym spacer dłuższą z nich zajmuje około 15 minut.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Davis P.R., Castles of the Welsh Princes, Talybont 2011.

Kenyon J., The medieval castles of Wales, Cardiff 2010.
Morgane G., Castles in Wales, Talybont 2008.

Strona internetowa castlesfortsbattles.co.uk, Ewloe castle.