Klížske Hradište – kościół św Michała

Historia

Kościół św. Michała został zbudowany w drugiej połowie XII wieku, prawdopodobnie z inicjatywy lokalnego szlachcica lub opactwa benedyktyńskiego w Klížu, stanął on bowiem na gruntach klasztornych. Kościół służył swoim celom przez prawie siedem wieków i był w dobrym stanie jeszcze w 1828 roku. Stopniowo zaczął się jednak rozpadać w następnych dziesięcioleciach, prawdopodobnie ze względu na fakt, że w 1801 roku zbudowano we wsi nowy kościół, a stary zaczęto zaniedbywać. Odrestaurowanie zostało dokonane przez historyka sztuki Václava Mencla w 1936 roku. Dzięki temu kościół otrzymał nowy dach, płaski sufit i drewnianą emporę.

Architektura

Kościół został wzniesiony na stromym zboczu ponad wsią. Mały kamienny budynek składa się z prostokątnej nawy  o wymiarach 3,92 x 5,33 metra, wschodniej półkolistej apsydy i nietypowej, asymetrycznie przyłączonej, cylindrycznej wieży, w środku której biegły schody. Dwa malutkie okna romańskie umieszczono jedynie w południowej elewacji nawy, pojedyncze doświetlało dodatkowo apsydę. Portal wejściowy umieszczono dość nietypowo w narożu zachodniej fasady, tuż przy wieży. Kręcone schody wewnątrz wieżyczki prowadziły na drewnianą emporę w nawie. Pierwotnie sięgała ona aż połowy jej wysokości, co widać po gniazdach po belkach.

Stan obecny

Kościół jest prawdziwym klejnotem romańskiej sztuki budowlanej i zabytkiem wyjątkowy na terenie Słowacji. Dzisiaj nie służy już celom liturgicznym.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Tomaszewski A., Romańskie kościoły z emporami zachodnimi na obszarze Polski, Czech i Węgier, Wrocław 1974.

Strona internetowa apsida.sk, Klížske Hradište.