Hrušov – zamek

Historia

W źródłach historycznych zamek hruszowski po raz pierwszy wspominany jest w roku 1293. Zbudowali go prawdopodobnie członkowie rodu Csaków. Ponownie wspomniany był w roku 1316, kiedy w wyniku oblężenia został zdobyty przez wojsko Mateusza Csaka. Po jego śmierci w 1321 roku wielokrotnie zmieniał właścicieli. Należał m.in. do króla, ostrzychomskiego arcybiskupa oraz wielu rodzin szlacheckich np. Levickich, Perenyich, Bebeków i Zapolyów. W połowie XVI wieku będąc w rękach Juraja i Tomáša z Topoľčianok został przebudowany w duchu renesansu, stając się obiektem zarówno reprezentacyjnym, jak i obronnym. Ostatnie zmiany budowlane wprowadził Ladislav Rákoczi zakładając rozległe przedzamcze od strony południowej i wschodniej. Koniec sławy przyniosło zamkowi powstanie antyhabsburskie. W 1708 roku został zdobyty i zniszczony przez wojska cesarskie. Od całkowitej ruiny uchroniła go konserwacja prowadzona w latach 1928-1930.

Architektura

Pierwotny zamek ograniczał się do owalnego muru o wymiarach około 26×22 metry z zabudowaniami przystawionymi do jego wewnętrznej strony i tworzącego mały dziedziniec. Bramę umieszczono po stronie zachodniej. W początkach XIV wieku wzniesiono wieżę z dziobem od strony skalnego grzebienia i małe przedbramie. W dalszej kolejności powstały budynki na przedzamczu, które wzmocniono murem i dwoma narożnymi, kwadratowymi basztami. Z czasem zabudowania te stały się zamkiem średnim, a na południe i wschód od niego powstał najmłodszy zamek dolny. W XVI wieku zamek średni otrzymał dodatkową basztę na planie podkowy. Przebudowano również zamek górny, którego zabudowa została ujednolicona i pozbawiona walorów obronnych. Rozebrano górną część wieży, natomiast jej dolną część wkomponowano w nowy pałac.

Stan obecny

Zamek zachował się w postaci czytelnej trwałej ruiny. Obecnie są one porządkowane i restaurowane dzięki „Stowarzyszeniu średniowiecznego dziedzictwa architektonicznego regionu Nitra – Leustach”. 

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Bóna M., Plaček M., Encyklopedie slovenských hradů, Praha 2007.
Wasielewski A., Zamki i zamczyska Słowacji, Białystok 2008.