Čachtice – zamek

Historia

   Zamek, mający na celu ochronę granicy Węgier, powstał w pierwszej połowie XIII wieku. W 1273 roku twierdza została zdobyta i uszkodzona przez czeskiego króla Przemysła II Ottokara. Pierwsza pisemna wzmianka o budowli datuje się na 1276 rok. Następnie warownia znalazła się pod czasową kontrolą węgierskiego możnowładcy, Mateusza Czaka. Od 1392 zamkiem rządził Ścibor ze Ściborzyc, potem właściciele często zmieniali się.
   W XV wieku warownia została rozbudowana, a w 1569 roku przeszła w ręce rodziny Nádasdy. Franciszek Nádasdy przekazał zamek swojej żonie, Elżbiecie Batory, która zamieszkała w nim na stałe po śmierci męża w 1604 roku. Nowa właścicielka, siostrzenica króla Polski Stefana Batorego, przeszła do historii jako domniemana sadystyczna morderczyni i jest niekiedy określana jako „wampir z Siedmiogrodu”, gdyż w latach 1604-1610 w rezydencji zginęło wiele kobiet. Po procesie sądowym Elżbieta została w 1611 roku uwięziona i zamurowana za ścianą z otworem na jednej z wież budowli, gdzie zmarła w 1614 roku. Za rządów Krwawej Hrabiny zamek został przebudowany w stylu renesansowym.
   Podczas antyhabsburskiego powstania twierdza została zdobyta przez wojska Franciszka Rakoczego w 1708 roku, przekształcona w więzienie i zniszczona około 1715 roku. Po tym wydarzeniu nie była już odbudowywana.

Architektura

   Najstarszą część zamku stanowiła południowa, narożna wieża i mały, otoczony murem obronnym dziedziniec na najwyższym punkcie skały zamkowej. Wieża miała w planie kształt pięcioboku z ostrogą zwróconą w kierunku spodziewanego, największego zagrożenia. Pełniła także funkcje mieszkalne.
   W czasach Ścibora po północno – wschodniej stronie obwodu murów dobudowana została wieża na planie podkowy, w której środkowe piętro zajmowała kaplica. Wieża ta zapewne miała dodatkowo zwiększyć kontrolę na drogą wiodącą do bramy wjazdowej. Po północnej stronie zamku powstał obszerny dziedziniec, który z czasem stał się zamkiem średnim. W XVI stuleciu utworzono kolejny dziedziniec dolnego podzamcza po wschodniej i południowej stronie z daleko wysuniętą bramą wjazdową. Na zamku średnim i dolnym znajdowały się budynki mieszkalne dla załogi i służby, stajnie, kuchnia, magazyny. Droga do zamku górnego wiodła półkolem przez obydwa przedzamcza. Dodatkową ochronę zapewniała fosa wzdłuż zachodniego muru.

Stan obecny

   Zamek zachowany jest w postaci trwałej ruiny z czytelną częścią górną, środkową i dolną oraz dominantą w postaci wieży podkowiastej. Częściowo zachowała się także najstarsza, pięcioboczna wieża zamku górnego. Po niedawnych pracach rewitalizacyjnych zamek ponownie udostępniono do zwiedzania.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Bóna M., Plaček M., Encyklopedie slovenských hradů, Praha 2007.
Wasielewski A., Zamki i zamczyska Słowacji, Białystok 2008.