Gosław – kościół Chrystusa Króla

Historia

   Późnoromański kościół w Gosławiu zaczęto wznosić w drugiej połowie XIII wieku. Prace rozpoczęto od wzniesienia prezbiterium. Dalszy plan budowy przewidywał wzniesienie prostokątnego korpusu nawowego, szerszego od prezbiterium. Z niewyjaśnionych powodów prace zostały przerwane. Warsztat realizujący drugi etap budowy nadbudował w cegle mury prezbiterium i szczyt wschodni, wzniósł w XIV wieku salowy korpus nawowy, wieżę zachodnią i założył sklepienie nad prezbiterium. W ostatnim etapie przypadającym na XV wiek zasklepiono prezbiterium.
   Po raz pierwszy budynek był wzmiankowany w 1291 roku. Od 1534 roku użytkowali go ewangelicy, którzy częściowo przekształcili go w XVIII wieku i dobudowali kruchtę oraz nową zakrystię w XIX stuleciu. Od 1945 roku kościół znajduje się ponownie w posiadaniu katolików.

Architektura

   Pierwotny kościół  został zbudowany z kamienia polnego i cegły w stylu późnoromańskim. Składał się wówczas z kwadratowego prezbiterium i być może zakrystii od strony północnej. Jednonawowy korpus i masywna czworoboczna wieża po stronie zachodniej powstały w kolejnym etapie w XIV wieku. W XV stuleciu prezbiterium otrzymało sklepienie gwiaździste.
   Na uwagę zasługuje ciosany z granitu portal południowy, znajdujący się dziś w przybudowanej w XIX wieku nowej zakrystii, znajdującej się na miejscu dawnej, średniowiecznej. Jego archiwolta ozdobiona została przez dawnych budowniczych dwoma, symetrycznie umiejscowionymi kamiennymi szachownicami.

pokaż zabytek na mapie

powrót do indeksu alfabetycznego

bibliografia:
Pilch J., Kowalski S., Leksykon zabytków Pomorza Zachodniego i ziemi lubuskiej, Warszawa 2012.